Loading...

 

Esan Northeast

แว่นตากันแดดจากกระดูกวาฬ สู้แสงสะท้อนหิมะจากภูมิปัญญาอาร์กติก

21/08/2026
แว่นตากันแดดจากกระดูกวาฬ
ภูมิปัญญาท้องถิ่นอันชาญฉลาดของ ชาวอินูอิต (Inuit) และ ชาวอาร์กติก (Yupik) แถบขั้วโลกเหนือ

ในแถบขั้วโลก ดวงตาเสี่ยงต่อการเจ็บปวดหรือตาบอดชั่วคราวจากแสงแดดจัดที่สะท้อนกับพื้นหิมะขาวโพน (เรียกว่าภาวะ Snow Blindness หรือโรคตาบอดหิมะ) ชาวอาร์กติกจึงแกะสลักกระดูกวาฬ, เขาสัตว์, งาช้างวอลรัส หรือแผ่นบาลีนวาฬ มาทำเป็นแว่นตากันแดดแบบโบราณไร้เลนส์กระจก

ตัวแว่นเจาะเป็นเพียง ร่องแคบๆ แนวนอน ให้แสงผ่านเข้ามาได้น้อยที่สุดหลักการ Pinhole ร่องแคบๆ นี้ช่วยลดปริมาณแสงสะท้อนจ้า และช่วยโฟกัสภาพให้คมชัดขึ้นโดยไม่ต้องพึ่งเลนส์ การทาเขม่าควันมักทาเขม่าดำไว้ข้างในตัวแว่นเพื่อดูดซับแสงสะท้อนเพิ่มเติม

ในปัจจุบัน วัสดุอย่าง กระดูกวาฬ หรือ บาลีนวาฬ (Whalebone / Baleen) ไม่ได้ถูกนำมาใช้ผลิตแว่นตากันแดดแบบอุตสาหกรรมทั่วไปแล้ว เพราะข้อกฎหมายและการอนุรักษ์ วาฬหลายสายพันธุ์เป็นสัตว์คุ้มครองและเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์ มีกฎหมายอนุสัญญา CITES และกฎหมายคุ้มครองสัตว์ทะเลห้ามการค้าขายชิ้นส่วนวาฬเชิงพาณิชย์
Sabuy-TA

ข้อยกเว้นงานหัตถกรรมชนเผ่า ชนเผ่าพื้นเมืองในอาร์กติก (เช่น อะแลสกา หรือแคนาดา) ยังได้รับการยกเว้นให้ใช้วัสดุจากวาฬเพื่อสืบสานวัฒนธรรมหัตถกรรมท้องถิ่น ซึ่งมักจัดแสดงตามพิพิธภัณฑ์ หรือทำเป็นงานศิลปะของสะสมประมูลเฉพาะกลุ่ม Sabuy-TA

ทางเลือกทดแทนในปัจจุบัน หากชอบดีไซน์ลวดลายหรือความสวยงามสไตล์ธรรมชาติ แบรนด์แว่นตาชั้นนำในปัจจุบันจะใช้ อะซิเตท (Acetate) ที่เพ้นท์ลายกระดูก/เขา หรือใช้วัสดุสังเคราะห์ชีวภาพ (Bio-based) ทดแทน


 

สนับสนุนโดย